FT: Erdoğan'ın Diş Gösterdiğine Bakmayın, Erbil ile İlişkilerini Bozamaz!

Financial Times Erdoğan ve Barzani ilişkilerini ve karşılıklı ekonomik dengeleri analiz etti.

FT: Erdoğan'ın Diş Gösterdiğine Bakmayın, Erbil ile İlişkilerini Bozamaz!

Financial Times Erdoğan ve Barzani ilişkilerini ve karşılıklı ekonomik dengeleri analiz etti.

21 Eylül 2017 Perşembe 12:53
FT: Erdoğan'ın Diş Gösterdiğine Bakmayın, Erbil ile İlişkilerini Bozamaz!

AmedToday-Financial Times, “Irak’ta yapılacak referandum Türkiye için zorluk teşkil ediyor” başlığı ile yayınladığı makalede Erdoğan ve Barzani ilişkileri ve ekonomik temellerini analiz ediyor. Bahsi geçen yazı  şu şekilde:

Irak Kürdistan bölgesinde yapılacak referanduma uluslar arası itirazlarını yükseltirken, Türk tankları tatbikat yapılacağı ileri sürülerek ırak sınırına konuşlandırıldı.

Askeri tatbikatın görüntüleri Türk televizyonlarında yayınlandı –

Kürdistan Bölgesel Hükümeti'ne önümüzdeki hafta petrol açısından zengin bölgede özerklik almasını sağlayacak referanduma karşı

Ankara, Washington'a, Tahran'a ve Bağdat'a referandumun iptal edilmesi ve bölgedeki istikrarı bozulması  tehlikesinden ve bağımsızlığının yaratacağı tehlikelerden korktuğu için baskı uyguluyor

Türkiye'nin Kürt bağımsızlık istemlerine karşı karmaşık bir meydan okuma içerisinde  Ankara, otuz yıldan fazla bir süredir Türkiye içindeki Kürt militanlarla savaşıyor. Oysa Türkiye ve Kürt Bölgesel yönetimi  ekonomik ve askeri açıdan müttefiklerdir.

Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan yaklaşık on yıldır, IKBY liderliğindeki Mesud Barzani'yi, Türkiye'ye karşı  mücadele yürüten  Kürdistan İşçi Partisi'ne (PKK) karşı ağırlıklı olarak savunmuştur. PKK, Kürdistan'ın başkenti Erbil'den 90 km uzaklıktaki Kandil dağlarındaki kamplarda  barınıyor ve IKBY Türkiye'deki kendi topraklarındaki militanlara karşı yapılan operasyonları tolere etti. Bölge yönetimi, Türkiye'nin kontrol ettiği alanlarda askeri üsler kurmasına bile izin verdi.

Ankara ile IKBY arasında da güçlü ekonomik bağlantılar var. Erbil'de 550 milyon dolarlık bir havaalanı inşa etmek de dahil olmak üzere, Türk şirketleri IKBY altyapısını inşa etmeye yardım ediyorlar ve 1.300 Türk şirketi özerk bölgede faaliyet gösteriyor.

Fakat belki de en kritik olanı petrol ve doğal gaz bağlantıları. IKBY’nın ana gelir kaynaklarından biri olan petrol satışı, günde en az 550.000 varil olarak Türkiye üzerinde Akdeniz’e uzanan bir petrol boru hattı ile ihraç ediliyor.

Rus petrol şirketi Rosneft ile mevcut boru hattını genişletmek, üretim için yatırım yapmak ve Kürt gaz sahalarını Türk santrallerine bağlamak için yeni bir boru hattı inşa etmek için çalışıyor

Barzani’nin referandum yapma kararlılığı  Ankara ile ilişkilerini yeni bir teste tabii tutuyor. Erdoğan bağımsızlık referandumunun kendi ülke sınırları içinde bulunan Kürtler için bir domino etkisi yaratmasından ve ülkedeki Kürtlerin de bağımsızlık taleplerini yükseltmesinden korkuyor.

Referandumu bir "akıl tutulması" olarak nitelendiren Erdoğan IKBY aleyhinde yaptırımlar uygulanmasını önerdi.

Erdoğan için zor bir durum, içeride bulunan Türk milliyetçilerine hitap edinen ve içerdeki siyasi alt tabanın desteğini genişletmek için referanduma karşı çıkma bir fırsat sunuyor fakat aynı zamanda Türkiye’nin ekonomik ve stratejik çıkarlarını dengelemek zorunda.

Batılı bir diplomat, Ankara'nın Barzani'nin Kürdistan Demokrat partisi (KDP) ile olan ilişkisinden büyük ölçüde yararlandığını ve bunun sınırdaki askeri tatbikatlar devam ettiği halde Kürt liderin üzerinde ciddi bir baskı oluşturması olasılığı düşük olduğunu belirtti.

Diplomat, "Sanırım referandumun Türkiye tarafından desteklenmesine neden olan sebepler var, tabii ki Sayın Erdoğan'ın siyasi tabanına hitap etmesi gerekiyor" dedi. "IKBY sayesinde Türklerin Kuzey Irak'a askeri üsleri olduğunu hatırlayın."

Türkiye, Barzani'nin referandum sonuçlarını bağlayıcı olmaktan ziyade sembolik olarak değerlendirmesini sağlamak için çekebilecek güçleri var. Nomura'daki bir analist olan Inan Demir, “Türkiye'deki IKBY temsilcilerini sınır dışı edebilir, Türk konsolosluk görevlilerini geri çağırabilir, Türk Hava Yolları'nın hükümet için önemli uçuşlarını  durdurabilir ve elektrik dahil olmak üzere bölgeye yapılan ihracatları azaltabilir ”dedi

Demir, petrol alıcıları ile görüşerek Petrol alımının kısıtlanmasını sağlayabilir. Ekim 2016 verilerine göre IKBY mevcut petrolün yüzde 85’ni Ceyhan üzerinden ihraç ediyor.

Ancak petrol boru hattının kesilmesi Türkiye'yi de etkileyecek - Barzani hükümeti Ankara'ya  petrol için trensit geçiş ücreti  ödüyor  ve Türkiye, hızla artan kendi enerji ihtiyaçlarını karşılamak için ithalata aşırı bağımlı. Bu anlamda IKBY ile karşılıklı bir bağımlılık durumu söz konusu

Böyle bir adım, Türkiye'nin Orta Doğu ve Rusya'dan Avrupa'ya enerji ihracatı için güvenilir bir transit güzergah olma hedefine de zarar verecek ve Ankara'nın Moskova ile gerginliği giderebilecek bir harekete geçmesi pek mümkün görünmüyor.

Analistler ve diplomatlar bunun yerine, Erdoğan tüm seçeneklerini açık tutuyor görüşünde birleşiyor.

Bir diplomat, Erdoğan dişlerini gösteriyor ve tüm ekonomik ilişkileri  kesmekle tehdit ediyor ama bunu söylemek ilişkileri kesmek istediği anlamına gelmiyor. İran’ın Barzani’den doğacak boşluğu doldurmaya çalışacağını biliyor ve iki adımı da atmak konusunda istekli değil. Bu durumda tüm seçenekler diğerlerinden daha beter.

Kaynak:Financial Times / Çeviren: Güldane KILIÇ

Loading...
Son Güncelleme: 21.09.2017 14:08
Yorumlar

Dikkat!

Yorum yapabilmek için üye girşi yapmanız gerekmektedir. Üye değilseniz hemen üye olun.

Üye Girişi Üye Ol